สัญญาอีกรูปแบบที่นักเขียนพึงรู้

มีนาคม 18, 2009

 

หลายคงผ่านตามาบ้างแล้ว แต่เอาไว้เผื่อว่าจะมีใครตกหล่นข่าวสารไปละกันค่ะ

 

สัญญาแบบนี้จัดอยู่ในหมวดที่ต้องพินิจพิจารณาก่อนตกลงใจ
(อันที่จริงก็ต้องดูทุกสัญญาน่ะแหละเนอะ)
จะมีการทาบทามไปยังนักเขียน จากสำนักพิมพ์โดยบอกว่า
ที่นี่รับพิมพ์แบบไม่จำกัดกติกา แปะปกหน้าเว็บ
หากมีใครสั่งซื้อมาจึงพิมพ์ขาย

ดูดีๆนะคะ “พิมพ์เมื่อมียอดสั่งซื้อ”
ข้อดี
1.นักเขียนไม่ถูกจำกัดลักษณะของงาน
2.นักเขียนไม่ต้องแบกภาระค่าใช้จ่ายใดๆ
เมื่อมียอดสั่งซื้อก็จะมีรายได้แบบชิวชิว

ข้อเสีย
1.นักเขียนไม่มีบรรณาธิการดูแลต้นฉบับให้

ดูแล้วข้อดีมีเยอะกว่าข้อเสียใช่ไหมคะ ^ ^
อันที่จริงต้องดูลักษณะของหมายเหตุไว้ด้วยค่ะ
ในเรื่อง “ระยะเวลาการหมดสัญญา”
มิเช่นนั้นสัญญาลักษณะนี้จะกลายเป็นการ “ขายขาด” ไป
ซึ่งหลายคนไม่น่าจะชอบใจนักเพราะสิทธิ์ในงานเขียนของเรา
ตกเป็นของสำนักพิมพ์ไปแบบถาวร

ให้เช็คดูว่าเป็นสัญญาที่มี “ช่วงระยะเวลา” กี่ปีก็ว่ากันไป
ขอแค่หมดสัญญาแล้วเราได้ลิขสิทธิ์ของงานกลับคืนมาก็พอ

หรือในกรณีที่ระบุว่าต้องขายได้ “กี่เล่ม” ถึงจะหมดพันธะ
ลองกะดูในความเป็นจริงด้วยค่ะ ว่าลักษณะการส่งเสริมการขายนั้น
สามารถทำให้ยอดที่บอกไว้เป็นจริงได้ไหม…อย่างไร

เพราะถ้าเกิดเมื่อไหร่ที่ยอดไม่เดินไปถึงเป้าหมาย
ลิขสิทธิ์นิยายก็ไม่มีวันได้คืนเช่นกัน

 

 

 

******* ******
การไม่มีบรรณาธิการตรวจทานก็เช่นกัน ตัวงานอาจมีข้อผิดพลาด
หลงหูหลงตาเราไปได้ง่าย…ดังนั้นระวังค่ะ
พยายามทุกทางที่จะจัดการไม่ให้เกิดความผิดพลาดนะคะ

สัญญาทุกประเภทมีทั้งข้อดีและข้อเสียแหละค่ะ
อยู่ที่นักเขียนจะตัดสินใจเลือกมากกว่า…รอบคอบสักนิด
พิจารณาอีกหน่อยว่ามันตรงใจเราหรือยัง ค่อยลงนามเอกสารนะคะ
ไม่ต้องรีบร้อนมากนัก

ทุกข้อเสียมีทางแก้ไขได้ถ้าเราระวังมากพอ  ^–^อย่ามองแค่โอกาสเฉพาะหน้าที่จะได้พิมพ์
โดยไม่ใส่ใจว่าสิ่งที่พิมพ์ไปจะมีคุณภาพสำหรับคนยอมเสียสตางค์ไหม
หากคนซื้อเสียความรู้สึกไปแล้ว เอาคืนมาได้ยากเต็มที

นักเขียนกับคุณผู้อ่านสมัยนี้นั้น
อยู่กันอย่างพี่อย่างน้อง…ต้องให้สิ่งดีๆแก่กันจึงจะถูกค่ะ ^o^
Ploy666.

 

 

 

สัญญาที่ต้องระวัง

พฤศจิกายน 14, 2008

หลายคนคงอยากเฮดังๆเมื่องานเขียนผ่านการพิจารณาและตีพิมพ์
แต่รู้ไหมคะว่ามีพี่ๆน้องๆหลายคนที่เฮลั่นทีแรกและ เฮไม่ออกในตอนหลัง
เพราะเงื่อนไขการทำสัญญาที่ไม่ทันได้ศึกษาข้อดีข้อเสียให้รอบคอบ

สัญญาโดยปกติทั่วไปที่นักเขียนมักยิ้มเมื่อได้เห็น
คือได้ “เปอร์เซ็นตามราคาหน้าปกคูณด้วยยอดพิมพ์ (ต่อจำนวนครั้งที่พิมพ์)”

สำหรับนักเขียนใหม่ซึ่งไม่รู้อะไรมากมายนักนอกจากมีความอยากเขียนเป็นพื้นฐาน
น่าจะลองอ่านไว้

ตัวอย่างต่างๆต่อไปนี้ขอนำมาจากเพื่อนๆนักเขียนรายรอบตัวเล่าสู่กันฟัง
มาดูกันว่าสัญญาแบบไหนที่ต้องไตร่ตรองให้รอบคอบก่อนเซ็นบ้าง

1. ซื้อขาด

ซื้อขาด เป็นลักษณะการซื้อลิขสิทธิ์โดยถาวรประเภทหนึ่ง
อาจหมายถึงสัญญาระบุว่า “ซื้อลิขสิทธิ์” โดยไม่มีระบุช่วงเวลา
หมายถึงลิขสิทธิ์เราถูกยึดเป็นของ สนพ. โดยที่เราไม่มีสิทธิ์จัดการใดๆได้อีก
และได้ค่าตอบแทนมาจำนวนหนึ่ง

ข้อดี…เราได้เงินก้อนมานอนกอด พร้อมเห็นงานเขียนได้พิมพ์วางขาย

ข้อเสีย…หากเป็นการซื้อแบบถาวร เราจะสูญเสียนิยายเรื่องนั้นไป
และกรณีมีการพิมพ์ซ้ำ เราจะไม่ได้รับค่าตอบแทนเพิ่มเติมตามจำนวนพิมพ์ใหม่

หมายเหตุ…มีผู้ยอมรับสัญญาแบบนี้และให้เหตุผลว่า
อย่างน้อยก็ยังเห็นงานของเราได้พิมพ์ขาย แม้ว่าจะเสียดาย
อยู่ไม่น้อยเมื่อรู้ว่านับจากวันที่ทำสัญญาไป งานเราจะกลายเป็น
ของคนอื่นอย่างถาวรก็ตามที…
แต่ก็น่าจะดีกว่าการปล่อยงานทิ้งเอาไว้ดูเล่นในเครื่องคอมฯ(?)

2. เหมาจ่าย
เป็นการซื้อลิขสิทธิ์ “ในช่วงเวลาระยะหนึ่ง” อาจกำหนด 3-5 ปี
แล้วแต่จะตกลงกันเองระหว่างคู่สัญญานั้นๆ (ส่วนมาก สนพ.จะตัดสินใจมากว่า)
โดยในระยะเวลานี้ เราจะได้ค่าตอบแทนการ “เช่า/ให้ใช้ ลิขสิทธิ์”
ในนิยายเรื่องนั้นๆเป็นเงินจำนวนหนึ่ง

ข้อดี…เราได้ค่าตอบแทนโดยไม่มีความเสี่ยงใดๆ ไม่ว่างานจะขายได้
มากหรือน้อยเพียงใดก็ตาม พร้อมเห็นงานเขียนได้พิมพ์วางขาย

ข้อเสีย…กรณีมีการพิมพ์ซ้ำ เราจะไม่ได้รับค่าตอบแทนเพิ่มเติมตามจำนวนพิมพ์ใหม่

หมายเหตุ…มีผู้ยอมรับสัญญาแบบนี้และให้เหตุผลว่า
อย่างน้อยก็ยังเห็นงานของเราได้พิมพ์ขาย แม้โดยรวมแล้ว
การเหมาจ่ายนั้นอาจได้ค่าตอบแทนน้อยกว่าสัญญาทั่วไป (มาก)
แต่ก็น่าจะดีกว่าการปล่อยงานทิ้งเอาไว้ดูเล่นในเครื่องคอมฯ

3.ค่าตอบแทนตามยอดขาย

รายได้งดงามมากมายเมื่อคูณเปอร์เซ็นต์ที่ สนพ. บอกว่านักเขียนจะได้
แต่ดันมีการเปลี่ยนแปลงสัญญาเล็กน้อย จาก “ยอดพิมพ์” เป็น “ยอดขาย”
อะไรจะเกิดขึ้น

ข้อดี…เปอร์เซ็นต์ที่ระบุในสัญญาได้ตามมาตรฐานทั่วไป
นิยายได้วางจำหน่ายพร้อมปกสวยงาม ได้ค่าตอบแทนก้อนแรก
ประมาณ 10% ของค่าตอบแทนที่คูณเอาไว้ในใจทั้งหมดคร่าวๆ
(สนพ.สำรองจ่ายก่อน หรือบางที่อาจเรียกว่าประกันขั้นต่ำ)

ข้อเสีย…รายได้ที่เหลือ 90%กลับไม่ได้เมื่อยอดจำหน่ายไม่เดินต่อเนื่อง
นิยายขายไม่หมด ได้ค่าตอบแทนไม่ครบ เรียกร้องไม่ได้
ไม่ทราบว่าจะเช็คยอดขายตามความเป็นจริงได้ที่ใครนอกจากไปเช็ค
กับ สนพ. ต้นสังกัด และเมื่อเขาบอกขายไม่ออกก็ถือเอาตามนั้น
นักเขียนตัวเล็กๆจะทำอะไรได้

หมายเหตุ…มีผู้ยอมรับสัญญาแบบนี้และให้เหตุผลว่า
อย่างน้อยก็ยังเห็นงานของเราได้พิมพ์ขาย แม้โดยรวมแล้ว
ค่าตอบแทนจากยอดขายอาจปรวนแปรตามสภาวะการตลาด
และทำให้เราท้อจนไม่อยากเขียนเรื่องต่อไป
…
…..
…….
แต่ก็น่าจะดีกว่าการปล่อยงานทิ้งเอาไว้ดูเล่นในเครื่องคอมฯ

 

 

 

———- —————

สัญญาแปลกๆมีอีกเยอะแยะค่ะ
ยังไงก็ดูรายละเอียดกันให้ดีๆก่อนตัดสินใจนะคะ

เงินน้อยเงินมากไม่ใช่ปัญหาใหญ่…
เพราะมักจะมีการแจ้งให้ทราบชัดเจนอยู่แล้วในสัญญาก่อนเซ็นต์
พูดจริงๆว่านักเขียนมือใหม่ก็ไม่ได้คาดหวังอะไรมากมายนัก
ส่วนใหญ่ก็แค่อยากให้หนังสือตนเองได้รับการดูแลที่ดี
ขอแค่ไม่เบี้ยว ไม่โกง ทุกฝ่ายก็สบายใจถ้วนหน้าแล้วล่ะค่ะ

…แล้วสำหรับคุณๆที่กำลังจะเขียนล่ะคะ ตัดสินใจว่ายังไงเอ่ย ?
^–^

Ploy666.

 

ป.ล. ช่วงนี้พลอยยุ่งๆนิดหนึ่งนะคะ งานผ่านไปอีกชิ้น

อยู่ในกระบวนการตรวจทานรายละเอียดร่วมกับบรรดาผู้ดูแล (ที่น่ารัก)

หาอัพทิ้งช่วงนานไปหน่อยก็ขออภัย

5555+ พูดไปงั้นแหละ คือบล็อกมันไม่มียอดวิวน่ะค่ะ เลยไม่รู้ว่ามีคนแวะมาอ่านหรือเปล่า

ไม่เป็นไร เพราะปกตินู๋พลอยชอบอัพเองอ่านเองประจำ มีความสุขกับการทำบล็อกค่ะ (ซะงั้น)